Ane 2006 - Nimewo 1 Pòtvwa mouvman popilè a


 

Koutje sou eleksyon 2006 yo

Aprè anpil tolalito pou konnen ki dat eleksyon 2006 yo t ap òganize, KEP a ta pral kenbe dat 7 fevriye 2006 la. Pa gen pèsonn ki te kwè eleksyon yo tap rive fèt jou sa a vre. Lè n konsidere KEP a te oblije ranvwaye eleksyon yo plis pase 4 fwa. Mete sou sa vag ensekirite ki t ap vale teren sitou ak koze kidnapin nan. Menm lè ensekirite a te bay kè sote, koze regwoupman biwo vòt yo se te yon lòt tèt chaje, kote pèp la t ap rele anmwe paske biwo yo te plase twò lwen. Kouman biwo yo fè plase lwen konsa ?

Pwovèb la di : "chat chode nan dlo cho lè li wè dlo frèt li pantan". Eleksyon 90 yo kite yon gou anmè nan bouch kominote entènasyonal la poutèt chwa pèp la te fè. Se pat KEP pope twèl la ki te deside ki kote pou plase biwo yo, men se te OEA ki te sèl kòk chante nan koze sa a. Menm lè pati politik tradisyonèl yo te plenyen pat gen okenn koreksyon ki te pote yon fason pou te rezoud pwoblèm nan. Objektif la se te : "Ann kenbe mas pèp la lwen eleksyon yo pou yo pa refè sa yo te fè an 1990 la pou, fòk nou dekouraje yo".

7 fevriye 2006, pèp ayisyen montre lemonn antye li se yon pèp entèlijan. Lè li deklannche yon kokenn mobilizasyon pou ale vote. Gen kote depi 4è dimaten pèp la te gen tan nan liy ap tann biwo louvri pou ranpli devwa sivik yo. Piske 2 a 3 jou anvan eleksyon yo KEP la ansanm ak akolit yo te pran desizyon deplase yon bann sant vòt, sa lakòz anpil moun pat ka jwenn kote pou yo vote. Moun Site Solèy te oblije fè manifestasyon pou mande otorite yo ba yo kote pou yo vote. Se prèske menm sitiyasyon an nan tout peyi a. Se premye fwa depi 1990, aprè yon eleksyon prezidansyèl, pèp la pa pran lari nan demen pou reklame viktwa li.

Vòt an gwo, rezilta an detay

Lè KEP te kòmanse bay rezilta yo tigout pa tigout (rezilta pasyèl), patizan LESPWA yo te kontan tande kandida yo te sòti anfoul al vote a te fè 64% vòt yo, sou 15% total vòt yo te depouye nan 5 sou 10 depatman peyi a. Mas pèp la pral kòmanse poze tèt li kesyon, se lè 2zyèm rezilta tonbe, sou 50% vòt nan tout peyi a, Préval an tèt avèk 53% sou advèsè l yo. Rive sou 4èm rezilta a jwèt la pral gate paske KEP la pral di sou 90% vòt yo konte nan tout peyi-a René Préval an tèt ak 48.28%. Sa ki ap voye kandida yo a nan dezyèm tou, paske fòk li ta fè 50% vòt yo plis yon grenn pou l ta pase depi nan premye tou a.

Lè pèp la wè kijan bagay kapab pase, kòlè l moute l ; li pran lari pou mande dekiprevyen. Yo egzije KEP a, gouvènman an ak kominote entènasyonal la rann yo kont fòk yo bay seza sa ki pou seza. Jedi 16 fevriye 2006 la yo deklare René Préval genyen eleksyon yo ak 51,15% vwa yo. Li klè pou tout moun si se pat mobilizasyon manch long sa-a pèp la te dekrete, yo tap voye Préval nan dezyèm tou.

Kisa eleksyon 7 fevrye 2006 la te reprezante ?

Nan jounen 7 fevriye 2006 la te gen yon malè pandye sou tèt peyi a. Se te menas pou mete peyi a sou pwotektora. Si eleksyon yo pa rive fèt. Menas sa a te bay anpil tèt chaje paske pèsonn pat konn sak ta pral pase. Desten peyi a se nan men pèp la li te ye paske se sou pwovokasyon lenmi an te ye, se entèlijans pèp la ki pèmèt li sove peyi a jou sa a. Pou pati politik yo eleksyon sa yo se yon okazyon pou yo t al fè kout pa yo sou fotèy boure a. Pou mas pèp la eleksyon 2006 yo se te okazyon pou yo kase kòd lavichè ak ensekirite ki te vin pi rèd depi tranzisyon an kòmanse. Menm lè sektè prive gen 3 zan franchiz pou yo pa peye okenn taks se atò pri tout pwodwi moute.

Pèp la pa janm pèdi okazyon voye siyal klè bay dirijan yo. Chak fwa moman yo prezante. Mobilizasyon sa te yon mobilizasyon te vèvenn. Kote pèp la al vote yon moun ke l kwè ki ka ede l rale yon souf nan katyoubombe li ye jounen jodi a.

Avèk vòt sa a, pèp la di non ak ensekirite, non ak lavichè, non ak machann peyi, non ak lidè elektoralis, non ak pati politik tradisyonèl yo, non ak pwotektora, non ak klas ekonomik sanginè/sansi/rapas la, non ak nouvo kontra sosyal/lanmò a, non ak pri lekòl k ap moute chak ane disèt wotè, non ak analfabetis k ap wonje l depi dig dantan.

Mas pèp la dwe rete veyatif, fòk li kontinye veye anwo, veye anba, veye ekip karanklou ki nan lantouray pouvwa pou li pa tonbe nan menm penpenp la. Eleksyon yo p ap sifi pou mennen nan chanjman nap chache a. Chanjman sa a posib nan fason nap kontinye òganize nou pou soutni revandikasyon nou yo menm jan nou te fè sa pou n te egzije rezilta eleksyon yo. Fòs nou se mobilizasyon nou, fòs nou se òganizasyon nou.

Konbit Peyizan Nip (KPN)

icklhaiti [ICKL HAITI]

..................................................

Nan menm nimewo sa a :

- Mouvman popilè ak lit politik an Ayiti

- Pwosesis elektoral la : soti nan enskripsyon rive nan rezilta

- Rara / Kilti popilè

- Eksperyans Moulen nan KPN


ICKL / Adresse : 22, rue Dadjuna, Delmas 75, Delmas - HT 6120, HAÏTI
E-mail : ickl @icklhaiti.org - URL :
www.icklhaiti.org
Tous droits réservés | © ICKL 2005 | URL: http://www.icklhaiti.org
Site concu et réalisé par
Gotson Pierre du Groupe Medialternatif
Utilisation de SPIP, logiciel libre distribué sous license GPL